Naar de hoofdinhoud gaan

Tangney en Dearing onderzochten in Shame and Guilt het verschil tussen schaamte en schuld. Hoewel deze emoties vaak door elkaar worden gebruikt, laten zij zien dat het psychologisch om twee verschillende ervaringen gaat.

Volgens hun onderzoek richt schuld zich vooral op gedrag. Iemand denkt:

> “Ik deed iets verkeerd.”

Schaamte richt zich op de persoon zelf:

> “Er is iets mis met mij.”

Dat verschil heeft grote gevolgen. Schuld kan mensen helpen verantwoordelijkheid te nemen, excuses te maken of gedrag te veranderen. Schaamte leidt vaker tot terugtrekken, zelfkritiek, vermijden of boosheid.

Tangney en Dearing beschrijven dat schaamte vaak samenhangt met een negatief zelfbeeld en psychische klachten zoals depressie, angst en relationele problemen. Mensen voelen zich kleiner, minderwaardig of afgewezen. Daardoor wordt open contact met anderen moeilijker.

Schuld werkt meestal minder vernietigend omdat de focus ligt op een concrete handeling in plaats van op de identiteit van de persoon.

De onderzoekers benadrukken dat gezonde ontwikkeling vraagt om mildheid en realistische verantwoordelijkheid. Mensen hoeven niet perfect te zijn om waardevol te blijven.

Hun werk is belangrijk geworden binnen traumatherapie en onderzoek naar moral injury, omdat veel mensen na trauma niet alleen worstelen met wat ze deden, maar vooral met wie ze denken geworden te zijn.

t